Een land van kastelen
De Ardennen zijn doortrokken van kastelen. Tussen de tiende en de zeventiende eeuw was het gebied een grenszone: tussen het Heilige Roomse Rijk en Frankrijk, tussen prinsbisdommen en hertogdommen, tussen lokale heerschappen en abdijdomeinen. Iedereen die iets had te verdedigen, bouwde een burcht — bij voorkeur op een rots in een rivierbocht of bovenop een heuvel met uitzicht over een doorgang.
Wat overblijft, is een buitengewoon dichte concentratie aan middeleeuwse en renaissance-kastelen. Sommige zijn uitsluitend ruïnes, andere zijn nog bewoond door dezelfde adellijke families als vier eeuwen geleden. Vijf zijn zo de moeite waard dat een rondreis langs allemaal — een 'kastelenroute' — een memorabele lange-weekend-vakantie oplevert.
Bouillon — kasteel op de rots
Het kasteel van Bouillon is misschien wel het meest indrukwekkende. Het ligt op een rotsmassief in een lus van de Semois, met de stad Bouillon eronder. De oudste delen dateren uit de tiende eeuw; in 1095 verkocht hertog Godfried van Bouillon (de leider van de Eerste Kruistocht) het kasteel aan de prinsbisschop van Luik om zijn kruistocht te financieren — een transactie die historisch goed gedocumenteerd is.
Vandaag is het kasteel een museum dat goed bewaarde grotten, kerkers, kantelen en een onverwacht klein, intiem klassiek hofje combineert. De roofvogel-show op het binnenplein (drie keer per dag in het hoogseizoen) is voor families een hoogtepunt. Reken twee uur voor het bezoek. Entree in 2026: 12 euro voor volwassenen, 7 euro voor kinderen 4-14.
Na het bezoek loop je via de oude kasseien naar Bouillon-stad. Lunch op het terras van een van de restaurants aan de Semois is in de zomer een aanrader — kies een tafel met uitzicht op de wieg waarin het kasteel ligt, en het is bijna een postkaart.
La Roche-en-Ardenne — middeleeuwse ruïne
Het kasteel van La Roche-en-Ardenne is grotendeels een ruïne, en dat maakt het juist mooi. Hoog op een rots boven de stad, met indrukwekkend uitzicht over de lus van de Ourthe. De entree (10 euro) geeft toegang tot de muren, de torens en de oude woonvertrekken — niet veel meubels, geen rijke aankleding, maar wel een sfeer die juist door de open hemel boven de zalen ontstaat.
In de zomerweken wordt er drie middagen per week een middeleeuws spektakel opgevoerd op het binnenplein: ridders, jongleurs, een kleine wapenshow. Voor kinderen tot tien jaar pure magie. Programma op de site van de toeristische dienst van La Roche.
Na het kasteel: lunch in La Roche zelf (kies een terras aan de Ourthe), en in de namiddag een kayak-tochtje van Maboge naar La Roche — combineer kasteel en water in één dag.
Reinhardstein — herbouwde middeleeuws
Reinhardstein bij Robertville (in de Hoge Ardennen) heeft een aparte geschiedenis. De oorspronkelijke burcht uit de veertiende eeuw was eind zeventiende eeuw vervallen tot ruïne. In 1969 begon de Belgische professor Jean-Albert Overloop met de volledige herbouw — steen voor steen, archeologisch nauwkeurig, op basis van de oude tekeningen. Vandaag is het complex compleet, met meubels, wandtapijten en wapens; je krijgt een idee van wat een veertiende-eeuwse burcht echt was.
De entree (12 euro) is alleen toegankelijk via een rondleiding van een uur — meerdere keren per dag in juli-augustus, op weekenden en schoolvakanties in andere maanden. Het kasteel ligt op een rotsspoor met spectaculaire uitzichten; goede schoenen aanbevolen voor de aanloop. Niet rolstoelvriendelijk.
Vêves en Modave
**Vêves** bij Celles is een sprookjeskasteel — vier ronde torens met spitse daken, geheel intact uit de zestiende eeuw. Het kasteel is nog steeds bewoond door de familie de Liedekerke Beaufort, wat een rondleiding bijzonder maakt: je loopt door zalen met meubels, schilderijen en gebruiksvoorwerpen die nog steeds in gebruik zijn. Beperkte openingstijden (maandagen, schoolvakanties); reserveer vooraf. Entree: 10 euro.
**Modave** ligt op een uitzichtsrand 60 meter boven de Hoyoux-rivier en is een van de mooiste klassieke kastelen van Wallonië. De ronde torens dateren uit de twaalfde eeuw, maar de volledige reconstructie naar zeventiende-eeuwse barokke stijl maakt het pand een geheel eigen geschiedenisles. Beroemd is de Hydraulische Machine van Modave (1668), een spectaculair pompsysteem dat water 100 meter omhoog bracht — voorganger van Versailles' beroemde fontein-installaties. Entree: 13 euro voor het kasteel, 18 euro inclusief de tuinen.
Praktisch — een rondreis van vier dagen
Een logische rondreis langs de vijf kastelen vraagt minstens drie dagen, comfortabel vier:
**Dag 1**: Aankomst in Bouillon, kasteelbezoek, overnachting in Bouillon (Hotel Panorama of Hotel La Ferronière). **Dag 2**: 's ochtends Bouillon natwandelen, in de namiddag rijden naar La Roche-en-Ardenne (90 minuten) — overnachting daar. **Dag 3**: Ochtend La Roche, middag Reinhardstein (90 minuten), overnachting in Malmedy of Stavelot. **Dag 4**: 's ochtends Vêves (anderhalf uur rijden via Dinant), middag Modave (45 minuten), terug naar huis.
Alternatief: doe twee kastelen in een lang weekend en houd de andere drie voor een tweede reis. Bouillon en La Roche gaan goed samen vanwege de geografische ligging in de centrale Ardennen; Reinhardstein, Vêves en Modave zijn een afzonderlijke route.